Đau mỏi cổ vai gáy là tình trạng quen thuộc của nhiều người hiện đại, đặc biệt với những ai thường xuyên ngồi lâu, căng thẳng hoặc ít vận động. Ban đầu, cảm giác chỉ là mỏi cổ, khó xoay đầu hay đôi lúc nhức đầu thoáng qua. Thế nhưng khi những biểu hiện ấy kéo dài, kèm theo chóng mặt, hoa mắt mỗi lần thay đổi tư thế, giấc ngủ chập chờn và cơ thể luôn trong trạng thái uể oải, đó không còn đơn thuần là mệt mỏi thông thường.
Theo góc nhìn của Đông y, vùng cổ vai gáy được ví như “cửa ngõ sự sống”, nơi các đường kinh mạch và mạch máu quan trọng đi lên nuôi dưỡng não bộ. Khi khu vực này bị co cứng kéo dài, khí huyết không lưu thông thuận lợi, cơ thể rơi vào trạng thái khí trệ và huyết ứ. Đây chính là nền tảng âm thầm của nhiều rối loạn nguy hiểm, trong đó có thiếu máu não và nguy cơ đột quỵ.
Cơ chế này diễn ra lặng lẽ nhưng liên tục. Khi các cơ vùng cổ vai gáy bị bó cứng, chúng có thể chèn ép những mạch máu lớn như động mạch cảnh và động mạch đốt sống, làm dòng máu lên não bị chậm lại. Não thiếu oxy trong thời gian dài sẽ gây ra cảm giác choáng váng, suy giảm trí nhớ và khả năng tập trung. Nghiêm trọng hơn, dòng máu bị ứ trệ làm tăng nguy cơ hình thành huyết khối. Một khi cục máu đông di chuyển và gây tắc mạch não, đột quỵ có thể xảy ra đột ngột, không kịp báo trước.
Trong y học cổ truyền có câu “thông bất thống, thống bất thông”, nghĩa là khi khí huyết không thông thì sinh đau, khi đã thông suốt thì bệnh tật khó phát sinh. Vì vậy, điều cốt lõi không chỉ là giảm đau tạm thời mà là khôi phục sự lưu thông tự nhiên của khí và huyết ngay từ gốc.
Khí công được xem là một trong những phương pháp phù hợp để giải quyết vấn đề này một cách bền vững. Thông qua sự kết hợp giữa ý niệm, hơi thở và những động tác nhẹ nhàng, khí công giúp làm mềm các vùng cơ bị co cứng, khai thông kinh lạc và hỗ trợ điều hòa khí huyết. Khi ý được dẫn dắt đúng cách, khí sẽ lưu chuyển đến những huyệt vị thường bị ách tắc ở vùng cổ vai gáy, từ đó giảm căng cứng và cải thiện tuần hoàn.
Hơi thở sâu từ đan điền đóng vai trò như một lực đẩy êm dịu, giúp máu lưu thông mạnh mẽ hơn lên não mà không gây áp lực đột ngột. Song song đó, trạng thái thư giãn trong quá trình tập luyện còn giúp hệ thần kinh được cân bằng, giảm stress và hạn chế tình trạng co cơ do căng thẳng kéo dài. Đây là yếu tố rất quan trọng, bởi áp lực tinh thần chính là nguyên nhân khiến đau vai gáy tái đi tái lại ở nhiều người.
Mục tiêu sau cùng của việc chăm sóc vùng cổ vai gáy không chỉ dừng lại ở cảm giác dễ chịu tức thời, mà là đạt được trạng thái khí thông, huyết hoạt. Khi khí huyết lưu thông trơn tru, não bộ được nuôi dưỡng đầy đủ, cơ thể sẽ giảm nguy cơ thiếu máu não và chủ động phòng ngừa những biến cố nguy hiểm như đột quỵ.
Đau vai gáy vì thế không nên bị xem nhẹ. Đó có thể là lời cảnh báo sớm của cơ thể, nhắc chúng ta cần lắng nghe, điều chỉnh lối sống và chăm sóc sức khỏe từ sớm. Chủ động giải tỏa tắc nghẽn, nuôi dưỡng khí huyết chính là cách bảo vệ não bộ và sự sống của chính mình một cách bền vững và lâu dài.
